Dolar 33,0047
Euro 35,9392
Altın 2.547,90
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
Kilis 35°C
Parçalı Bulutlu
Kilis
35°C
Parçalı Bulutlu
Cts 35°C
Paz 36°C
Pts 36°C
Sal 36°C

Kilimin Dili

Kilimin Dili
A+
A-
28.02.2017
675
ABONE OL

Metin MERCİMEK

“HİÇ GÖRDÜNÜZ MÜ GÖNÜL ELİNİ
DOKUR DANTEL GİBİ SENİ BENİ
KİLİM ÖRMEK DUYGU SANATIDIR
KİMSE ÇÖZEMEZ BÖYLE DESENİ.”

Kadın ve genç kızlarımız, toplumsal statülerini, istek ve beklentilerini, ifade eden duygularını kilim üzerinde desen ve motiflerle göstermiş ve evlerimize bir sıcaklık getirmişlerdir.
Ülkemizde dokunan kilimlere bir göz attığımız zaman, bunu ihtiva eden ipliklerin koyun yünü, pamuk, dokuma özelliğine göre deve ve at yünü, bazen de keçi kılı kullanıldığını görmekteyiz. Bu saydığımız iplikler ise kök boyalarla yapıldığı için renkler yıllarca solmadan kalabiliyor. Daha çok taze  ceviz kabuğu, hardal otu ve dağ lavantasının demir kazanlarda günlerce kaynatılmasıyla çeşitli renkler elde edilir.
Anadolu kültürümüzde kimi zaman heybe, kimi zaman çadır, kimi zamanda seccade olan kilimlere işlenen motifler, mutlaka bir anlam ifade etmekte ve bu anlamlarıyla birlikte renkler de büyük bir rol oynamaktadır. Kilimler bu cıvıl cıvıl renklerle neşeyi, mutluluğu, bazen de koyu renklerle hüznü, yası ve hasreti yansıtır. Bu konuda yorum yapan uzmanlara göre, dokunan kilimlerde, mavi rengi asalet ve ihtişam sembolü, kötülüklerden korunmak için sarıyı, dünya sıkıntılarından korunmak için siyahı, saadeti ile kırmızı, zenginliği için de yeşil rengi kullanmışlardır.
Mersin’de görev yaptığım yıllarda, gerek kalite, gerek renk, gerekse desen yönünden Afyon Emirdağ kilimleri, çok konuşulması üzerine bir kilim aldık ve evimize serdik. Çoğunluğu keçi kılı karışımından oluşan bu kilimin renk ve desenine baktığımız zaman, hem odamızı ısıttı hem de bana ilham verdi.
Bir gün Mersin’in bir köyünde ikamet eden aile, evimize konuk oldu. Yerde serili olan kilim, misafirlerin ilgisini o kadar çekti ki, özellikle aile büyüyü,  daha önce köylerinde dokunan kilimle aynı desen olduğunu ve bu desenlerin birçok anlamlar taşıdığını söyledi ve sözlerine şöyle devam etti:

“Genelde kilim dokuyan kızlar, kilimi dokurken onunla konuşur, bazen ümitlerini ve sevinçlerini, bazen hüzünlerini yaşar ve bazen de ağlar. Çünkü kilimler, ümitleri, aşkları, hüzünleri ve nice hasretleri anlatır. Özellikle kilimin rengi, deseni, onu dokuyanın yüreğinde saklı olan sesini ortaya koyar. İşte bu duyguların hepsi sizin kilimde mevcut… Güle güle kullanın.”
Bu önemli bilgiler beni çok etkiledi, hatta kilim hakkında bir şiir yazmama kadar itiverdi. Almış olduğum bu ilham üzerine Mersin’de “Kilimin Dili” başlıklı bir şiir yazdım. Şiirin sonuna doğru, kilimi dokuyan kişi asker sevgilisinden haber alamaz ve mutlu olamaz.
Şimdi bu şiirimin son kıtasını hep birlikte görelim:

“NE İPLİK, NE DESEN BİR SES VERMEZ
GÖNLÜNDEKİ YERDEN HABER GELMEZ
DUYGUSUZ DOKUNAN BİR KİLİMLE
ÖREN KİŞİ MURADINA ERMEZ.”

Anadolu insanının gönlünde  öylesine saklı motifler var ki, bu motifler, sadece kilimde değil, çorapta, çantada ve mendilde de kendini göstermektedir.
Hoşça kalın.

YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.