Kilis Lohusa Hamamı

22 Şub 2018 Per 21:44
ArtıYazı BüyüklüğüEksi

Aysel MASMANACI BEŞOĞLU
Sevgili dostlar,
Şimdiye dek Kilis’imizin kültürel değerlerinden “DÜĞÜN SİNEMASI” ve “GÖRÜCÜ USULÜ EVLİLİK, “KÜLTÜRÜMÜZ” yazı dizisinde gelenek, örf ve adetlerimizi anlatmıştım.Ayrıca sabun yapılan ve zeytinyağı çıkartılan, soyadımızın kaynağı olan “MASMANA” yazı dizimi de aylarca Facebook’ta yazarak sizlerle paylaştım. Yazım yerel gazetemiz olan KİLİS KENT GAZETESİ’nde de aylarca yayınlandı.
Siz değerli arkadaşlarımın ve dostlarımın istekleri üzerine Kilis’imizin bir başka geleneği olan “LOHUSA HAMAMI” kültürümüzü de kaleme almamı arzu ettiler. Ben de siz sevgili dostlarımın isteğini baş tacı ederek öncelikle Kilis’imizin en büyük tarihi abidesi olan PAŞA HAMAMI’nın kısa bir tarihçesinden söz etmek istiyorum:
Kilis’in Tekke Mahallesi Sabah Pazarı yöresinde bulunan Paşa Hamamı dikdörtgen planlıdır. Sivri kemerli bir niş içinde bulunan cümle kapısı oldukça görkemlidir.Bu kapının düz atkısı üzerindeki silmelerin yukarısında devam etmektedir.
Mimari bakımından şaheser bir yapı olan hamamın cephesi, tamamen sarı ve siyah taşla yapılmıştır. Kapının sağında hamamın soğukluğuna açılan üç pencere vardır.
1560 yılında Emir Canbolat, Vakıflar Bölge Müdürlüğüne ait olan hamam 97yıldan beri Özyardımcı ailesi tarafından çalıştırılmaktadır. Günün belli saatlerinde erkeklere ve kadınlara hizmet vermektedir. Kese yapanlara “TELLAK”, havlu ve yer tahsis eden hizmetliye de “NATIRA” denir.

Gaziantep-Nizip’te öğretmenliğimin üçüncü yılını çalışıyordum. Hafta sonu tatili için Kilis’e, ailemin yanına gelmişim. Cuma günü öğleden sonra öğrencilerime İstiklal Marşı’nı söyletip okulu paydos edip çantamı kaptığım gibi Barak köylerinden gelen minibüslere atlayıp Antep’e sonra da aktarmalı olarak Kilis minibüslerine binip Kilis’e geliyordum.Pazar akşamı da aynı şekilde Samandöken Köyüne tekrar dönüyordum.
Yine böyle bir hafta sonu tatiline gelmiştim. Annem cumartesi günü yeğeninin lohusa hamamı olduğunu söyledi. Ben hafta içi köyde olduğun için cumartesi gününe almışlar.
- Ne hazırlayalım acaba kızım?
- Ay anne ne hazırlayacağız Allah aşkına? Orada yemek mi yenir yaaa?
- Kızım boş gidilir mi hiç?Alem yiyecek biz herkesin ağzına mı bakıcık?
- Ya o ter kokusunun içinde, milletin yıkandığı yerde yemek falan yiyemem ben!
- Çok konuşma acık! Hamamın sekisini güzelce yıkar soframızı açar yemeğimizi yirik!
- Aman annee!… Ne istiyorsan onu yap! Ben çok yorgunum, odamdayım.

hamam

Uyandığımda akşam olmuştu. Mutfağa su içmeye girdiğimde tezgâhın üzerindeki tepsi ve tencereleri görünce şaşırdım kaldım. Mutfak yemekhaneye dönmüştü. Mis gibi dolma kokuyordu. Tencerenin kapağını kaldırınca ne göreyim!Patlıcan, kabak, biber dolması, üstüne de sıra sıra dizilmiş yaprak sarması…Fırının içine baktım; ıspanaklı börek! Ablan gelmiş, annem de yardım etmiş meğer! Bir an utandım onlara yardım edemedim diye. Ablam mutfağa geldi, sarıldık.
Abla sen ne diyorsun bu saçmalığa?
-Kızım olmaz! Bu lohusa hamamı…
Orada bu yemekleri şapur şupur suların içinde nasıl yiyeceğiz?
-Kızım âdetimiz işte!
- Saat kaçtaymış?
- Öğlen 12’de.
- Benim arkadaşlarımla programım var! Ne olacak şimdi?Gitmesem kuzenden ayıp olur.
- Tamam ablacım, sen birazerken kalkarsın, oradan da arkadaşlarına gidersin.
Nihayet hamamdayız…
O tarihi binanın önüne geldiğimizde beyaz ve sarı renkli dikdörtgen taşlarsan oluşmuş cümle kapısına ilk defa böyle dikkatli bakıyordum. Kapının üst tarafında yelpaze şeklinde kemerin alt tarafında kabartma eski yazı yazılıydı altında sarı metal elips şeklinde bir pano vardı. Panonun üzerinde Paşa Hamamı yazılıydı ve 16. yy. yazılıydı. Kapının sağ tarafında denir çubuklu üç tane pencere vardı.
Hamamın içine zemine doğru inen beş basamaklı merdivenlerden aşağıya indik. Girişte kasada oturan Süreyya teyze Arkadaşım Fatma’nın annesiydi.Hoşgeldin etti bize. Burası hamamın büyük havuşuydu. Ortada büyük ve fıskiyeli bir süs havuzu vardı. Misafirler gelmeye başlamıştı. Lohusa ve çok yakınlarına özel odalar ayarlanmıştı. Misafirlere deodalara çanta ve eşyalarını yerleştirdiler.Bize de ayrılan odayı yerleştik. On dakikada avlu (havuş) insan kaynadı. Herkes ellerindeki çantalarını yerleştirdi. İç avludaki kurnalara oturdu. Yaklaşık on beş dakikasonra Hamamı çınlatan zılgıt seslerinden lohusa hanımın geldiğini anladık.
(Devam edecek)

 

Benzer Haberler

VAR MI? Siyasiler, “Bu devirde borcu olmayan var mı?” demiş. Sayenizde kalmadı!… ***...

Yorum 
0

Metin MERCİMEK “NEŞELİ VE AKICI TÜRKÜLERİYLE BÜYÜK BİR COŞKU YARATAN KİLİS, GEREK...

Yorum 
0

Nejat TAŞKIN   18 Mart Çanakkale Zaferi’nin kutlandığı günde Avcılar Belediyesi’nin...

Yorum 
0


Yorumlar

İsim: E-posta: Yorumunuz:
*


SON EKLENEN HABERLER

79. BOYUT / Ahmet BARUTÇU

VAR MI? Siyasiler, “Bu devirde borcu olmayan var mı?” demiş. Sayenizde kalmadı!…...

Kilis Hamamlarında Musiki Faslı

Metin MERCİMEK “NEŞELİ VE AKICI TÜRKÜLERİYLE BÜYÜK BİR COŞKU YARATAN...

Sayın Komutan Önder İrevül, Helal O...

Nejat TAŞKIN   18 Mart Çanakkale Zaferi’nin kutlandığı günde Avcılar...

Haksızlıktan Korunmak

Ahmet ELMALI   Habib-i Kibriya Efendimiz bir Hadis-i Şeriflerinde şöyle...

İNCİNDİN GÖNÜL

Söyle neye küstün, kime darıldın? Bu kadar derinden incindin gönül Gurura...

NE KALDI?

Çekildi azgın dalgalar, Geride kum kaldı. Sustu deli rüzgârlar, Kırılmış...

Keşfedilmemiş Hazine: “Kara Buğday”...

Kilis 7 Aralık Üniversitesi Mimarlık-Mühendislik Fakültesi Konferans Salonu’nda...

DP Genel Başkanı Uysal Kilis’te

Demokrat Parti (DP) Genel Başkanı Gültekin Uysal, “Bir İttifak içerisinde...

KORKUTAN DEPREM!

Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı Deprem Dairesi Başkanlığı (AFAD)...

Yükümlüler fidan dikti

Kilis’te, denetimli serbestlik altında bulunan yükümlüler, oluşturulan...

Organize Sanayide istihdam seferber...

Aile Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile Türkiye Odalar ve Borsalar...

Cezaevinde şehitler anıldı

Kilis L Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumu’nda 18 Mart Şehitlerini Anma Günü...

Yabancı uyruklu öğrencilerle söyleş...

Kilis 7 Aralık Üniversitesi Mimarlık-Mühendislik Fakültesi Konferans Salonu’nda...

Yaşlılar evlerinde ziyaret edildi

Kilis İl Sağlık Müdürlüğü idarecileri, ‘Yaşlılar Haftası’...

Öğrencilerden Albay Başaklıgil’e zi...

Mehmet Uluğ Can ortaokulu 8’inci sınıf öğrencileri İl Jandarma Komutanı...

Koltuk üzerinde ölü bulundu [ASAYİŞ...

Kilis’te bir kişi ikamet ettiği evde ölü bulundu. Ekrem Çetin Mahallesi’nde...

Ayağına ip dolanan kırlangıç itfaiy...

Kilis’te ayağına ip dolanan kırlangıç, itfaiye ekipleri tarafından kurtarıldı....

79. BOYUT / Ahmet BARUTÇU

HAZİNE   Türkiye’de her yıl 1.1 milyar TL çöpe atılıyormuş....