Kilisli Muallim Rif’at Bilge (1)

22 Şub 2018 Per 9:50
ArtıYazı BüyüklüğüEksi

M. Yahya EFE

 

Sevgili okurlarım, Türkoloji dünyasının tanınmış simalarından biri olan Türkoloji Alimi Kilisli Muallim Rif’at Bilge’yi aramızdan ayıran ölüm, tarih sayfalarına 65. yılını da ekledi.

Bugünkü yazımda sizlere, Kilisli Muallim Rif’at’ın kısaca hayatından, Yarınki yazımda “Tarama Sözlüğüne katkılarından”, ondan sonraki yazımda da  “Meşhur Gazelinden” söz etmek istiyorum.

Türkoloji dünyasının tanınmış simalarından biri olan Kilis’in yetiştirdiği büyük Türk dil bilgini Muallim Ahmet Rif’at Bilge, Türk diline hizmet etmiş ilim adamlarımızdandır.

1874 yılında Kilis’in Cedit Mahallesinde doğmuştur. Zabtiyye Çavuşlarından Abdülkerim Bey’in oğludur. Kilisliler babasına “Kerim Çavuş” derlerdi. Ahmet Rif’at doğmadan babası vefat etmişti. Bu nedenle Rıf’at’ı annesi Emine Hanım büyüttü.

Rif’at’ın İsmail, Ahmet ve İbrahim isimli üç dayısı vardı. Dayılarına “Çilonun oğulları” derlerdi.

Muallim Rif’at Bilge, babasına “Kerim Çavuş” dendiğini ve Adının Ahmet Rif’at olduğunu,

“Tercüme-i Halim” isimli şiirinin son dörtlüğünde şöyle dile getiriyor.

 

”Kerim Çavuş olğluyum

Gönlü dertli dağlıyım

Adım Ahmet Rif’at’tır

Ben Kilis’e bağlıyım.”

muallim rıfat

Kerim Çavuş oğlu Ahmet Rif’at,, dayılarının yardımıyla ilk ve Rüştiyye öğrenimini Kilis’te yapmış ve 1892 yılında Kilis müftüsü Abdurrahman Efendi’den İcâzet-name almıştır.

Daha sonra, 18 yaşında İstanbul’a gelmiş ve 1898 yılında İstanbul Dârü’l Muallimin’in yüksek kısmından birincilikle Şahadetname alarak öğretmenlik mesleğine atılmıştır.

Bu arada Kilis’te bulunan ve bahçedeki su küpünden bir tas su içmek suretiyle zehirlenerek vefat eden annesi Emine Hanımın ölüm haberi, Muallim Rif’at’ı son derece üzmüştür. Muallim Rif’at, önceleri Rüşdiyye ve İ’dâdiler’de, sonraları liselerde Türkçe, Arapça, Farsça, Tarih ve Edebiyat öğretmenliği yapmıştır. Medresetü’l Kuzât’da ceza kanunu, İmam Hatip Mektebinde ise Felsefe dersleri vermiştir.

Ayrıca, İstanbul Üniversitesi İlahiyat ve Edebiyat Fakültelerinde Arap Dil ve Edebiyatı derslerini okutmuştur. Bu arada İstanbul Hukuk Fakültesinden de pekiyi derece ile mezun olmuştur.

Adının başına hep “Kilisli” sözcüğünü kullanan Türkoloji dünyasının bu ünlü bilgini “Muallim” lakabıyla da ün yapmıştır. Bu nedenle Ahmet Rif’at Bilge’ye kısaca “Kilisli Muallim Rif’at” derlerdi.

Türk diline unutulmaz hizmetler vermiş ve şöhreti yurt sınırlarını da aşmış olan, Kilisli Muallim Rif’at’ı Avrupa’da tanıyordu.

Türkiye’ye gelen müsteşrikler onu arayıp buluyorlardı. Fuat Köprülü’nün onun eserlerine ön söz yazması, H. Ritter gibi bir müsteşrikin onunla işbirliği yapması, bu bilim adamının kadrini yükselten büyük bir belgedir.

Muallim Rif’at kendini tamamen ilme vermişti. Hayatta onun her şeyi kitaplardı. Bu nedenle 38 yaşında nişanlanmış ve 40 yaşında İstanbul eşrafından Fatma Saibe Hanımefendi ile evlenmişti. Bu evlilikten üç kızları oldu. Mutlu idiler. İyi bir ev hanımı olan, güzel ud ve keman çalmasını bilen Fatma Saibe Hanım, kısa zamanda Kilis yemeklerini pişirmesini de öğrenmişti.

Kilis yemeklerinden Oruk ve Şeyh-ül Muhş’i yi çok seven Muallim Rif’at, sabah kahvaltılarında ise sadece kuru ekmek yer ve birkaç bardak çay içerdi.

Türk dilinin birinci derecede önemli eski anıtlarından birçoğunun ilk yayımlarını yapmak, resmi ve özel kütüphaneleri araştırarak bazı anıtları ortaya çıkarmak, Kilisli Muallim Rif’at’ın Türk Filolojisine yapmış olduğu en büyük hizmetlerdir. (Devam edecek)

Benzer Haberler

KRİZ Bakkallar, vatandaştan alacaklıymış. Veresiye “vermiyese” oldu sonunda!… *** YAŞ...

Yorum 
0

Nejat TAŞKIN Sıcak yaz günlerinin başladığı Ramazan ayında oruç tutmak suretiyle geldiğimiz...

Yorum 
0

Metin MERCİMEK “DARGINLIKLARIN UNUTULDUĞU, İNSANLARIN BARIŞTIĞI VE KARDEŞÇE KUCAKLAŞTIĞI...

Yorum 
0


Yorumlar

İsim: E-posta: Yorumunuz:
*


SON EKLENEN HABERLER

79. BOYUT / Ahmet BARUTÇU

KRİZ Bakkallar, vatandaştan alacaklıymış. Veresiye “vermiyese” oldu sonunda!…...

Ramazan Bayramınızı Kutluyoruz

Nejat TAŞKIN Sıcak yaz günlerinin başladığı Ramazan ayında oruç tutmak...

Bayramların Toplum Üzerindeki Önemi...

Metin MERCİMEK “DARGINLIKLARIN UNUTULDUĞU, İNSANLARIN BARIŞTIĞI VE...

Ülkede Yitirilen Geleneklerimiz

M. Yahya EFE   Sevgili okurlarım, günümüzde eskiyle yeni arasındaki...

Bayramlarımız

Şükran Demirler YAVŞAN   Ramazan’ın sonuna yaklaştığımız şu günlerde...

RAMAZAN

Hoş geldin onbir ayın sultanı. Aylardır bekledik acaba nasıl geçer diye...

BAYRAMINIZ KUTLU OLSUN… [HABE...

BAYRAMINIZ KUTLU OLSUN…   Kilis’te Ramazan Bayramı’nı kutlamanın...

AK Parti adayları sanayi esnafını z...

Kilis AK Parti Milletvekili adayları M. Hilmi Dülger ile Ahmet Salih Dal, Belediye...

Vali Tekinarslan’dan Bayram mesajı...

Kilis Valisi Dr. Mehmet Tekinarslan, Ramazan Bayramı nedeniyle yayımladığı...

Kilis’i şiddetli yağmur ve dolu vur...

Kilis’te dün öğle saatlerinde etkisini gösteren sağanak yağış ve dolu...

Belediye sınırdaki askerlere iftarl...

Kilis Belediyesi sınırlarda görev yapan Mehmetçiklere Şefkat Timi görevlileri...

“Bayramlar, birlik ve dirliği sağla...

Kilis Belediye Başkanı Hasan Kara, Ramazan Bayramı münasebetiyle bir mesaj...

Milletvekili Dülger’den Bayram mesa...

AK Parti Kilis Milletvekili Mustafa Hilmi Dülger, Ramazan Bayramı nedeniyle...

Milletvekili adayı Dal, halkın bayr...

AK Parti Kilis Milletvekili Adayı Ahmet Salih Dal, yayımladığı mesajla tüm...

Baklava ve gerebiç telaşı

Ramazan Bayramı’nda misafirlerine tatlı ikram etmek isteyen tüketiciler,...

Jandarma Teşkilatı 79. kuruluş yıl...

Kilis Valisi Dr. Mehmet Tekinarslan, Jandarma Teşkilatının 179. kuruluş yıldönümü...

Biçerdöverle ürün hasadı kontrol ed...

Kilis İl Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü, hububat alanlarında...

Kreş öğrencilerinin yıl sonu göster...

Kilis 7 Aralık Üniversitesi Kreş ve Gündüz Bakımevi Yıl Sonu Etkinlikleri...