Şifa Deposu “Kişniş” (Küzbara ya da Aşotu)

01 Tem 2020 Çar 15:28
ArtıYazı BüyüklüğüEksi

Metin MERCİMEK

“ANAYURDU AKDENİZ HAVZASI OLUP GÜNÜMÜZDE BİR ÇOK YERDE YETİŞEN KİŞNİŞİN KÖKÜ DE, SAPI DA, YAPRAĞI DA SAĞLIK İÇİN BİRE BİR!”
Maydanozgiller ailesinden olan ve 60 santime kadar boylanabilen otsu bitki kişnişin gövdesi yuvarlak kesitli, boylamasana oyuklar halinde çizgili, soluk yeşil renkli ve dallara ayrılan yapıdadır. Bitkinin alt ve üst bölümündeki yaprakları farklı görünüşte olmakta… Alt yaprakları maydanozunkine benzer. Yaz başı ile ortası arasında gevşek şemsiyeler oluşturarak açan, beyaz ya da pembemsi açık mor renkli küçük çiçekleri olgunlaşınca, 2-7 mm. çapında yuvarlak, açık kahverengi tohum kılıfını taşıyan kokulu, kuru meyvelere dönüşür. Bol güneşli yerleri, bitek ve hafif toprakları seven kişniş bitkisinin tohumları, sonbaharda ekilerek çoğaltılır. Ancak, çapraz döllenmeyle bitkinin yozlaşması meydana geleceğinden, rezeneden uzak yerlere ekilmesine dikkat edilir.
Kişnişin tarihi geçmişine bir göz attığımız zaman, yaklaşık 7000 yıl öncesine ait dünyanın en eski bitkilerinden biri olduğunu görürüz. Tarih boyunca birçok uygarlık kişnişi farklı amaçlarla kullanmış. Kişnişi Kuzey Avrupa’ya getiren Romalılar, bu bitkiden eti muhafaza etmek için faydalanmış. Çinliler, kişnişin insana ölümsüzlük verdiğine inanırlardı. Ortaçağ’da ise afrodizyak özelliği ile ön plana çıkan kişniş, aşk iksirlerine de katılmış. Kişnişin her yerinde keskin bir koku mevcuttur. Bir Peru kabilesi bu kokuyu o kadar çok sevmiş ki, yapraklarından parfüm yaparmış. Kişniş bugün de birçok uygarlık için önemini korumakta. Günümüzde Orta Avrupa, Hollanda, Romanya, Rusya, Hindistan, Doğu Asya, Japonya, Kuzey ve Güney Amerika, Mısır ve Fas’ta tarımı yapılmaktadır.
Bodrum’da bulunduğum yıllarda, sık sık Kos Adası’nı ziyaret ederdim. Bilindiği üzere, Antik Çağ’da tıbbın babası diye anılan ve Hipokrat yemini olarak geçerliliğini sürdüren Hipokrat’ın mezarı Kos’ta bulunmaktadır. Orada aldığım bilgilere göre, Hipokrat’ın birçok reçetelerinde kişnişin yer aldığını ve bunun mucizevi bir bitki olduğunu öğrendim.
Kilis’te “et balığı” diye adlandırılan köftede çok kullanılan kişniş, “küzbara” adı ile söylenir. Kilis’in dışındaki yerlerde kişniş bitkisinin körpe yaprakları salata ve güveçte pişen yemeklere katılır. Gövde ve kökü de sebze gibi pişirilip yenir. Eski Mısır papirüsleri, Çince metinlerde ve hatta İncil’de sağlığa yararlı etkilerinden övgüyle söz edilmiştir. Tıbbi etkileri ve bunlardan yararlanma yöntemleri ise şöyledir:
Kişniş tohumları içerdiği yağlarla mideyi uyarır; iştahı açar, sindirimi kolaylaştırır ve hazımsızlığa iyi gelir. Ayrıca mide ve bağırsaklardaki gazı söktürür. Aniden başlayan mide ve karın ağrılarını bastırır. Özellikle çocuklarda diyareyi kesici etkiler yapar. Yine ortaya çıkan ağrılarda hafif yatıştırıcı etkisi de vardır.
Gerek yaprağı, gerek gövdesi, gerek kökleri, gerek tohumu ve gerekse tozu çeşitli yemek, salata, çorbalarda ve hatta çaylarda kullanılan kişniş, saymakla bitmeyen faydalara sahiptir. Mucizeler yaratan ve şifa kaynağı olan bu bitkiyi, elden geldiğince sofralarımızdan eksik etmemeye gayret gösterelim.
Hoşça kalın.

Benzer Haberler

KADIN Kadınlar, 80 yaşında bile doğurabilecekmiş. Doğurmasına doğurur da ertesi gün hatırlar...

Yorum 
0

M. Yahya EFE   Sevgili okurlarım, pandemi günlerinde; eğitim, işsizlik ve refah paylaşımındaki...

Yorum 
0

Metin MERCİMEK “BÜYÜK DÜŞÜNÜR ARİSTO, BEHRAMKALE (ASSOS) KENTİNDE ÜÇ YIL YAŞAMIŞ...

Yorum 
0


Yorumlar

İsim: E-posta: Yorumunuz:
*


SON EKLENEN HABERLER

79. BOYUT / Ahmet BARUTÇU

KADIN Kadınlar, 80 yaşında bile doğurabilecekmiş. Doğurmasına doğurur...

Kimsenin Umurunda Değil

M. Yahya EFE   Sevgili okurlarım, pandemi günlerinde; eğitim, işsizlik...

Behramkale (Assos)

Metin MERCİMEK “BÜYÜK DÜŞÜNÜR ARİSTO, BEHRAMKALE (ASSOS) KENTİNDE...

Şire Yapma Zamanıdır

Asım MIHCIOĞLU   Şire üzümü “Dökürgen”dir ama bazen içine ”Kabarcık”...

Atatürk’ün Dini İstismar Edenlerle ...

Uğur KEPEKÇİ   Atatürk, 16 Mart 1923 senesinde Adana’da Türk Ocağı’nda...

SEVDANIN ADI

Elimde kaldı şimdi resimlerin Yalnız bana baksın güzel gözlerin Çınlıyor...

Perker: Eğitimin sorunlarını çözmey...

CHP Kilis İl Başkanı Mehmet Akif Perker, Pazartesi günü pandemi nedeniyle...

“Atatürk’e Mareşal rütbesi ve Gazil...

Gaziler Günü nedeniyle bir mesaj yayınlayan Kilis Valisi Recep Soytürk, “Gurur...

Kilis 6. Bölge Yatırım teşviklerind...

Kilis Belediye Başkanı M. Abdi Bulut, önceki gün yapılan Genişletilmiş...

İlköğretim Haftası başladı

Kilis’te, 2020-2021 Yılı İlköğretim Haftası’nın başlaması nedeniyle...

Unlu mamul üreticileri ve tatlıcıla...

Kilis İl Tarım ve Orman Müdürlüğü denetim ekipleri, pasta, börek ve şerbetli...

Gaziler Günü törenlerle kutlanacak...

Mustafa Kemal Atatürk’e TBMM tarafından 19 Eylül 1921 günü mareşallik...

Kadına yönelik şiddetle mücadele an...

Kilis’in Polateli ilçesinde muhtarlara “Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele”...

Sahte sağlıkçılara operasyon: 3 göz...

Kilis’te kendini sağlıkçı olarak tanıtan 3 Suriyeliyi polis ekiplerince...

Bebeği elektrik çarptı [ASAYİŞ TURU...

Kilis’te bir bebek, elektrik çarpması sonucu yaralandı. Mehmet Rıfat Kazancıoğlu...

Ülkü Ocakları, esnafa siftah ve ber...

Kilis Ülkü Ocakları tarafından sabah namazına müteakip Ahilik Haftası nedeniyle...