Şifalı Baharatlar

21 Şub 2020 Cum 20:54
ArtıYazı BüyüklüğüEksi

Metin MERCİMEK

“YİYECEK VE İÇECEKLERE HOŞ KOKU VE TAT VERMEK İÇİN KULLANILAN TARÇIN, KARANFİL, ZENCEFİL, ZERDEÇAL, KİŞNİŞ GİBİ MADDELER ŞİFALI BAHARATLARDIR.”
Ülkemizin hemen hemen her ilinde, ilçelerinde ve hatta küçük beldelerinde mutlaka bir baharatçı dükkanına rastlarız. Ancak bazı baharatçılar var ki, burası bir çarşı bir pazar haline getirilmiş ve unutulmayan isim almıştır. İşte bu isimlerden biri, İstanbul Eminönü’nde tarihi bir yapıya sahip olan ve aradığımız her şifalı baharatları bulacağımız pazar ve çarşı olarak bilinen Mısır Çarşısı’dır. Bugün istediğimiz bir ürünü almak için, Mısır Çarşısı’na giriş yaptığımız zaman, oradan kolay kolay çıkamayız. Çünkü bir baharat ismini sorarken, onun yanında başka bir şifalı bitkiye rastlar ve onun hakkında hemen yararlı bilgisini alıp, ne kadar şifalı olduğunu kokusundan anlarız.
Dünyada ve ülkemizde öylesine yararlı bitkiler var ki, bazılarının kökünden, bazılarının gövdesinden, bazılarının yaprağından, bazılarının çiçeklerinden ve bazılarının da meyvelerinden faydalanır ve onların ne kadar şifalı olduklarını araştırmaya çalışırız. Bilindiği gibi kök, bitkiyi toprağa bağlayan kısımdır. Gövde, bitkinin toprak ve çiçek kısmını taşıyan ve aynı zamanda ayakta durmasını sağlayan kalın ve kuvvetli bedenidir. Yaprak, bitkimin fotosentez ve terleme yapmasında yardımcı olan kısımdır. Çiçek ise kök, gövde, yapraklardan sonra belirli zamanlarda açan nazlı bir kısmıdır. Meyve de, çiçeklerin açıp bitkinin asıl özüne dönüşmesi neticesinde ortaya çıkmasıdır. Bu nedenle şifalı bitkilerinin tohum, çekirdek, meyve, çiçek, kabuk, kök, gövde, sap, soğan gibi kısımlarının kurutulup ufalanması veya öğütülmesi il elde edilen birçok şifalı otlar vardır ki, bunlar şifalı baharatlardır.  Aynı zamanda bunlar gıdalara renk, tat, koku ve lezzet vermek için kullanılır.
Yukarıda belirtmiş olduğumuz bitkilerin kök, gövde, yaprak, çiçek ve meyvelerin, aslında kendi özelliklerine göre ayrı ayrı faydalanma gruplarına sahiptirler. Örneğin anason, çörek otu, kırmızı biner, vanilya, kimyon, karabiber, kişniş, hardal, rezene, bitkilerin meyvesinden elde edilir. Nane, kekik, maydanoz, biberiye, adaçayı, dereotu, mercan köşk, defne, bitkilerin yaprağından yapılır. Karanfil ve safran, bitkilerin çiçeğinden elde edilir. Kırmızı turp, beyaz turp, Arjantin turpu, siyah turp, sarı havuç, mor havuç ve şalgam, bitkilerin köklerinden elde edilir. Tarçın, zerdeçal, zencefil ise, bitkilerin gövdelerinden ayırım işlemine tabi tutularak yapılır.
Şifalı baharatların geçmiş tarihine bir göz attığımız zaman, çok eski yıllara dayandığını görürüz. Arkeologlar tarafından yapılan kazılarda, ilk insanların gıdaların tadını daha lezzetli yapan ayrı ayrı aromatik bitki bulgularını keşfettikleri tahmin edilmektedir. Arkeologların bu araştırmaları ise, M.Ö. 5000 yıllarına dayandığı da, alınan bilgilerden anlaşılmaktadır.
Gerek gıdalarımıza eşsiz lezzet katan, gerek çay şeklinde tüketilen (özellikle kış aylarında soğuklardan korunmak için en başta gelen bitkilerden tarçın, kekik, zerdeçal, zencefil, adaçayı, karanfil, kişniş, rezene, nane, anason, vanilya, çörek otu gibi yararlı baharatlar) ve şifa kaynağı olan (beyaz turp, kırmızı turp, Arjantin turpu, siyah turp, sarı havuç, mor havuç, dere otu, tere, maydanoz, defne yaprağı, biberiye, kimyon, karabiber, kırmızıbiber, hardal gibi yararlı otlar) çeşitli otları, saymakla bitmeyen yararları bakımından sofralarımızdan eksik etmememiz gerekir.
Hoşça kalın.

 

Benzer Haberler

Metin MERCİMEK “AŞKIN YOLLARINDA GÜLLER BİTMELİ SEVDANIN UĞRUNA YANIP TÜTMELİ YÂRE...

Yorum 
1

Sayın Yaşar Aktürk Kilis Vakfı Mütevelli Başkanı 10 Haziran 2020… 10 Haziran 1942… Yeni...

Yorum 
0

M. Yahya EFE   Sevgili okurlarım, günlük hayatımızda saygılı olmak son derece önemlidir....

Yorum 
0


Yorumlar

İsim: E-posta: Yorumunuz:
*


SON EKLENEN HABERLER

Deniz Sevdam

Metin MERCİMEK “AŞKIN YOLLARINDA GÜLLER BİTMELİ SEVDANIN UĞRUNA YANIP...

78 Yaşına Basan Sayın Onursal Başka...

Sayın Yaşar Aktürk Kilis Vakfı Mütevelli Başkanı 10 Haziran 2020… 10...

Hayatımızda Saygının Önemi

M. Yahya EFE   Sevgili okurlarım, günlük hayatımızda saygılı olmak son...

Kilis Evleri

Şenel ÖZKÖSELER   Hep sözünü edip, özlemle andığımız Kilis evleri...

Hayvanların da Canı Var Unutmayalım...

A. Filiz GÖKDEMİR ÖZARSLAN   Merhabalar tekrar güzel dostlarım. Bir...

Dünden Bugüne… (Kilis’ten İki...

Mahmut İhsan KANMAZ   İlkinde, üç dört yaşlarında olmalıyım…...

Şişman Figürleriyle Kolombiyalı Bot...

Harika ÖREN   ‘’Şişman güzeldir!” diyen Botero; şişman figürlerini...

DİZELERİNİZ…

KİLİS EVLERİ   Daracık bir dehliz, asırlık kapı Mihmandar yuvası...

Tayini çıkan hâkim ve savcılara pla...

Kilis Adliyesinde Hakimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesinin Adli Yargı...

Aktürk’ten Kilis Valiliğine 6...

Memleketi için yaptığı yardımlar ile Kilislilerin her zaman yanında olan...

Kilis’te çırak yetişmiyor

Kilis Esnaf ve Sanatkârlar Odası Başkanı Şevket Memiler, esnafların mevcut...

Kilis’te 2 terörist yakalandı [ASAY...

Kilis’te terör örgütü PKK/YPG’nin huzur ve güven ortamını bozmaya dönük...

Kilis’te bulgur-simit piyasaya çıkt...

Kilis’te taze mahsul bulgur-simit piyasaya çıktı. Kilosu 3.50 TL’den satılmaya...

Rektör Karacoşkun yeni bölümleri du...

Kilis 7 Aralık Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Mustafa Doğan Karacoşkun,...

Belediye Meclis toplantısı yapıldı...

Kilis Belediye Başkanı M. Abdi Bulut, Korona virüs salgını tedbirlerine ve...

7 adet antitank mayını tespit edile...

Milli Savunma Bakanlığı, Kilis Şehit Er Kemal Yanık Hudut Karakolları sorumluluk...

Kilis’te resmi kız çocuk evli...

TÜİK Gaziantep Bölge Müdürlüğü tarafından Dünya Nüfus Günü kapsamında...

Zabıta ekipleri inşaatları denetled...

Kilis Zabıta Müdürlüğü ekipleri, Belediye sınırları içerisinde, gerek...