Talihsiz Yeşil Ördek

06 Oca 2021 Çar 8:50
ArtıYazı BüyüklüğüEksi

A. Filiz GÖKDEMİR ÖZARSLAN

 

Merhabalar güzel insanlar, en derin sevgi ve saygılarımla selamlıyorum sizleri. 2021 yılının ilk köşe yazısı ile yine karşınızdayım. Öncelikle yeniden sizlerle olmak çok güzel… Çok şükür 2020 yılını uğurladık hatta yılın son yazısı olarak 2021 yüzümüzü güldür artık! Demiştim. Umarım gelen yıl giden yılı aratmaz. Yeni yıl hepimize güzellikler ve özellikle sağlık getirsin artık lütfen!

Bugün başlıktan da anladığınız üzere hepimizin çok severek dinlediği ve söylediği biraz hüzünlü güzel iki türkü konumuz. İlk türkümüz “Yeşil ördek gibi daldım göllere” hemen mırıldandınız benimle yine duyuyorum sanki. Birçok sanatçımızdan dinlemişizdir güzel türkümüzü. Türkünün yöresi Sivas… Sabahattin Alpaslan Bey’den Osman Özdenkçi Bey derlemiş, notaya almış. TRT Türk Halk Müziği repertuvar sıra numarası ise 2363 Yeşil Ördek türküsünün. Tabi bu türkü talihsiz türküler arasına girmiş, birçok yöre sahip çıkmış. Hatta yıllardır bazı dizeleri yanlış olarak okunmaktadır. Türkünün üçüncü dörtlüğünün ilk iki dizesi sonradan düzeltilmiş ve TRT’nin Türk Halk Müziği Sözlü Eserler Antolojisine geçmiştir. Fakat notaların altında yazılan sözlerde değişikler yapılmadığı için o dörtlüğün ilk iki dizesini TRT ve günümüz sanatçıları aşağıdaki gibi yanlış okumaktadırlar:

 

Sevdiğim cemalin güneşim ayım

Seni seven âşık çeker ezvahı

ördek1 

 

Ezvah: ezva, incitme, kırılma. Cemal: Yüz güzelliği anlamına gelmekte. Fakat bu dizelerin aslı bu şekilde değildir. Çünkü kafiye kurallarına bile uymamaktadır. Bizler hep böyle dinlediğimiz için sanatçılarımızdan kulaklarımızda bu şekilde yer etmiştir maalesef. Bu dizelerin doğrusu şöyledir:

 

Sevdiğim semanın güneşi mahı

Seni seven âşık çekmez mi ahı

Türkünün TRT repertuvarındaki gerçek sözleri ve düzeltilen üçüncü dörtlüğünün ilk iki dizesi de aşağıdaki gibidir. Buyurunuz birlikte söyleyelim sizlerle:

YEŞİL ÖRDEK GİBİ DALDIM GÖLLERE

 

Yeşil ördek gibi daldım göllere

Sen düşürdün beni dilden dillere

Başım alıp gidem gurbet ellere

Ne sen beni unut ne de ben seni

 

Gel seninle ahd-ü peyman edelim

Bağlanalım bir ikrara varalım

Söylediğin sözde hemen duralım

Ne sen beni unut ne de ben seni

 

Sevdiğim semanın güneşi mahı

Seni seven âşık çekmez mi ahı

Getir el basayım kelamullahı

Ne sen beni unut ne de ben seni.

 

ördek2              

 

Muhteşem bir türkü öyle değil mi? Yeşil ördek aslında âşıkları temsil ediyor. Ozanlar kendilerini görüyorlar yeşil ördekte. Neden yeşil ördek gibi dalınır göllere acaba? Çok manidar anlamları var. Âşıklar hep hasreti, aşkı, sılayı, sevgiliye selamı anlatır eserlerinde. Yeşil ördek(erkek), boz ördek(dişi) de böyledirler işte, aşkı temsil ederler ve tek eşlidirler. Eğer eşlerden biri ölürse, diğer eş, asla eş seçmez ömrünün sonuna kadar kendine. O kadar büyük bir aşktır ki bu, eşi ölen erkek yeşil ördek, çıkabildiği kadar en yükseğe çıkar ve kapatır orada kanatlarını. Ölmek ister ve hızla kendini göle bırakır. O hızlı düşüş çok sert bir betona çarpmış gibidir suya çarptığında. Sevdiği eşi, dişi boz ördek de yoktur ve onsuz yaşamı neylesin ki artık! Resmen aşkının peşinden gider ölüme… Âşıkların anlatışına göre “Yeşil ördek gibi daldım göllere” türküsünün hikâyesi bu şekildedir.

Yeşil ördek Karacaoğlan’ın dizelerine de konu olmuştur. Karacaoğlan gölün kenarına uçup gelen ördeği görünce aklına sevdiği yâri ve gölde buluşmaları gelir. Hemen alır sazı eline. O da çok sevdiğimiz bir türküdür. Yazımın başında da bahsettiğim gibi ikinci türkümüz “Yeşil başlı gövel ördek.” Yöresi Çukurova’ya aittir. Sanatçımız Emel Taşçı Hanımefendi çok güzel söyler bu türkümüzü. Buyurunuz yine birlikte mırıldanalım:

YEŞİL BAŞLI GÖVEL ÖRDEK

 

Yeşilbaşlı gövel ördek

Uçar gider göle karşı

Eğricesin tel tel etmiş

Döker gider yâre karşı

 

Telli turnam sökün gelir

İnci mercan yükün gelir

Elvan elvan kokun gelir

Yar oturmuş yele karşı

 

Şahinim var bazlarım var

Tel alışkın sazlarım var

Yâre gizli sözlerim var

Diyemiyom ele karşı

 

Hani Karac’oğlan hani

Veren alır tatlı canı

Yakışmazsa öldür beni

Yeşil bağla ala karşı.

 

İşte, yeşil ördek âşıklarımıza ve türkülere böyle konu olmuş. Türküler gerçek yaşanmış hikâyeleri anlatır bizlere. İki türküde de sevda var, özlem var, verilen sözler var, yârin kokusu var, söylenemeyen gizli sözler var, kaybedilen sevgili var… Yeşil, renk olarak da huzur veren bir tondur bizlere. Doğanın rengidir aslında. Baharı hatırlatır hepimize ve içimizi ısıtır. Pozitif enerji veren bir renktir ayrıca.

Bugün yılın ilk yazısının sonlarına geldim yine. Türkülere konu olan talihsiz yeşil ördek dedik sizlerle hep birlikte. Bir başka yazımla tekrar görüşmek üzere hoş kalın, hoşça kalın güzel insanlar. Sevgi ve saygılarımla…

Benzer Haberler

M. Yahya EFE   Sevgili okurlarım, İnsanlar hayatta yaptıklarıyla ve yapamadıklarıyla değerlendirirler....

Yorum 
0

Uğur KEPEKÇİ   Geçtiğimiz günlerde sosyal medyada Doğan Köroğlu isminde bir delikanlının...

Yorum 
0

SUAL ETTİM   Sual ettim bizim evi kaleye. Damlar çökük duvarları var diyor. Sitem ettim...

Yorum 
0


Yorumlar

İsim: E-posta: Yorumunuz:
*


SON EKLENEN HABERLER

Sağlık Bakanlığı uzman tabip, tabip...

Sağlık Bakanlığı uzman tabip, tabip, uzman diş tabibi, diş tabibi ve eczacı...

Gaziantep’in Kurtuluşunun 100. Yılı...

Gaziantep’in Kurtuluşunun 100. Yılında, Kahramanlarımızın Anılması İçin...

Cng freze tezgahı operatörü mesleği...

Batı Akdeniz Kalkınma Ajansı, Burdur İŞKUR İl Müdürlüğü ve Mehmet Akif...

Çırak Eğitimi Emin Ellerde

M. Yahya EFE   Sevgili okurlarım, İnsanlar hayatta yaptıklarıyla ve yapamadıklarıyla...

Delikanlı Bir ‘Doğan’ Göçmüş!...

Uğur KEPEKÇİ   Geçtiğimiz günlerde sosyal medyada Doğan Köroğlu...

DİZELERİNİZ…

SUAL ETTİM   Sual ettim bizim evi kaleye. Damlar çökük duvarları var...

Oda başkanları yeniden açılan esnaf...

Kilis Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birliği (KESOB) Başkanı Şevket Memiler...

Akkurt: “Kurallara uyarsak okullar ...

Yüz yüze eğitimin başlaması ile birlikte Kilis ve ilçelerindeki okullara...

Vaka sayıları hesaplanırken Suriyel...

Kilis heyeti, Ankara’da Adalet Bakanı Abdülhamit Gül ve Sağlık Bakanı...

Trafik kazasında 1 ölü [ASAYİŞ HAB...

Kilis’te motosikletin direksiyon hâkimiyetini kaybetmesi sonucu meydana gelen...

AFAD’tan öğrencilere deprem e...

Kilis’te Deprem Haftası kapsamında Afet ve Acil Durum Yönetimi Müdürlüğü...

Seçim dolayısıyla sokağa çıkma kısı...

Kilis Valiliği, 7 Mart’ta bir mahalle ve köyde yapılacak muhtarlık seçimi...

Koronavirüs’e karşı dezenfekt...

Kilis genelinde sinek, böcekle Koronavirüs’e karşı etkin mücadele kapsamında...

Kilis lezzet diyarını telefonunuza ...

Kültür Turizm Müdürü Cuma Özdemir, “Kilis lezzet diyarı mobil uygulamamız...

Şehit ailesinden Müftülüğe ziyaret...

2018 yılında Suriye’nin Afrin kırsalında yürütülen Zeytin Dalı Harekâtı’nda...

Kişisel Verileri Koruma Kanunu anla...

Kilis 7 Aralık Üniversitesinde “Kişisel Verileri Koruma Kanunu” çerçevesinde...

İslam’da ve Toplumda Kadının Yeri...

Metin MERCİMEK “BİR ERKEĞİ EĞİTİRSEN BİR KİŞİYİ, BİR KADINI EĞİTİRSEN...

Sokaklarda Yaşayan Çocuklar!

M. Yahya EFE   Sevgili okurlarım, yurt genelinde, yeni tip koronavirüs...