Turşu Kültürü

20 Tem 2018 Cum 10:15
ArtıYazı BüyüklüğüEksi

Metin MERCİMEK

“GENELDE KIRSAL ALANDA KIŞA HAZIRLIĞI YAPILAN GIDALARDAN BİRİ DE, TURŞUDUR.”

Bir zamanlar sinema filmlerine de konu olan turşu, başlı başına bir senaryo oluşturmuş ve TV ekranlarında yer almıştır. Hepimizin çok sevdiği Münir Özkul ve Adile Naşit’in başrollerini paylaştıkları filmde, “Turşu yapımı nasıl olmalı?” tartışmasından doğan esprili konu, hâlâ zihinlerimizden çıkmamıştır. Özellikle Münir Özkul’un, “Turşu limonla yapılır!” demesi, diğer taraftan eşi rolündeki Adile Naşit’in, “Hayır! Turşu sirke ile yapılır!” çekişmeli sözleriyle akıp giden film, bizlere turşunun hem limonla yapıldığını hem de sirke ile kurulduğunu öğretmiş ve turşu kültürümüzü bir kez daha ortaya koymuştur.
Ülkemizin her yöresinde bir gelenek haline gelmiş olan turşu, limon ya da sirkeye biraz tuz eklenerek saklanan sebze ve meyvelerin zaman içinde fermente olmasıyla elde edilir. Turşu kurmak, Anadolu’muzun hemen hemen her evinde yaşanan bir ritüel ve gelenek olmuş ve çeşitli kaplara konularak saklanmaya alınmıştır.
Turşunun geçmiş tarihine bir göz attığımız zaman, Türk tarihi için çok önemli bir savaş olan Ankara Savaşı’na kadar dayandığını görmekteyiz. Bazı kaynaklardan edindiğim bilgilere göre, 1402 yılında Çubuk ovasında buluşan iki Türk hükümdarı Yıldırım Beyazıt ve Timurlenk’in Ankara Savaşı neticesinde, Timurlenk savaşı kazanıyor. Özellikle savaşı kazanmasında büyük rol oynayan filleri de beslensin diye Çubuk köylerine dağıtıyor. O yörenin insanları filleri beslemekle baş edemiyor ve çareyi, filleri yiyemeyecekleri bir şekle sokmakla buluyorlar. Köylülerin yetiştirmiş oldukları sebze ve meyveleri fillere yar etmek istemeyenler, tüm sebze ve meyvelerini sirkeye yatırarak ilk turşuyu ortaya koyuyorlar. Bu çözüm bir nebze olsun köyde sebze ve meyvenin tamamen tükenmesini önlemiş, diğer taraftan da bu çözüm yüzyıllar sonra sofralarımızı süsleyen ve de damak zevkini veren bir yiyecek haline gelmiştir.
Meyve ve sebzelerden 80 çeşit turşu yapıldığı söylenmektedir. Lahana, salatalık, biber, domates, pancar gibi klasik tatlar dışında çilek, karpuz, kavun, havuç, üzüm koruğu, marul, patlıcan gibi değişik tatta bulunan turşular da kurulmaktadır.

tursu
Ülkemiz geleneğinde turşu o kadar gelişmiş ve çeşitli tatlara dönüşmüş ki, bu işi yapan ustalar, bir sanat haline getirip ve kendi isimlerini vermek suretiyle turşucu dükkânı açmaya başlamışlardır. Örneğin, İstanbul’da “Çemberlitaş Turşucusu”, Üsküdar’da “Ünlü Üsküdar Turşucusu”, Fatih’te “Atik Ali Turşucusu” ün yaparak halkın damak tadına yakışır bir turşu imal etmişlerdir. Ayrıca ülkemizin bazı yörelerinde, turşu uluslararası düzeyde özellik taşıyan duruma bile gelmiştir. Örneğin, Turşularıyla ün yapmış olan Ankara’nın Çubuk beldesinde “Çubuk Turşu Festivali”, her yılın Eylül ayı ortalarında başka yöre ve ülkelerden gelen konuklarla birlikte kutlanmaktadır.
Klasik bir turşu tadına bürünen salatalık turşusu, artık sofraların vazgeçilmez bir lezzeti haline gelmiştir. Anadolu insanı, salatalık turşunun lezzetine vararak, daha da lezzetli bir hale getirmek için, tohumunu İstanbul Çengelköy’den temin ederek dükkân ve evlerinde kurmaya başlamışlardır.
Her bir çeşidi birbirinden faydalı olan turşuların, bağışıklık sistemimizi güçlendirdiği uzmanlar tarafından bildirilmektedir. Özellikle lahana turşusu, salatalık turşusu, sarımsak turşusu ve pancar turşusu, hem bağışıklık sistemimizi güçlendirmekte hem de gribi önlemektedir.
Hoşça kalın.

Benzer Haberler

NESİL Et yemeyen bir köpek türünün nesli tükeniyormuş. Bizde de et yiyen insanların nesli...

Yorum 
0

Metin MERCİMEK “FUTBOLDA GÖZYAŞI DÖKMESİNİ BİLMEYEN İNSAN, SEVİNMESİNİ ASLA ÖĞRENEMEZ.”...

Yorum 
0

Sabahattin YARAR   Köy Enstitülerinin yetiştirdiği ülkemizin en önemli yazarlarından MAHMUT...

Yorum 
0


Yorumlar

İsim: E-posta: Yorumunuz:
*


SON EKLENEN HABERLER

79. BOYUT / Ahmet BARUTÇU

NESİL Et yemeyen bir köpek türünün nesli tükeniyormuş. Bizde de et yiyen...

Lefter Sezonu

Metin MERCİMEK “FUTBOLDA GÖZYAŞI DÖKMESİNİ BİLMEYEN İNSAN, SEVİNMESİNİ...

Mahmut Makal 88 Yaşında Bu Dünyadan...

Sabahattin YARAR   Köy Enstitülerinin yetiştirdiği ülkemizin en önemli...

Hobi ve Kilis’te Sinema Kültürü

Mahmut KANMAZ   Bugünkü yazımızın konusu, Kilis’te eskinin eğlence...

Merhum Arkadaşım Ethem Necat Yetişa...

Nejat TAŞKIN   Merhum Ethem Necat Yetişal, aşağı-yukarı 1950 yıllarında...

KİLİS’E GİTSEM DİYORUM

Yaban ellerinde ikindi vakti Zevalde güneşi seyrediyorum Bağrımı yakıyor...

Kilis Hz. İbrahim’in kenti mi?

Kilis’te kazı çalışmaları devam eden Oylum Höyük’te, İbrahim Peygamber’in...

Kurbanlıklar tükenmek üzere

Kurbanlık hayvan satıcıları, ellerindeki kurbanlıkların çoğunun tükendiğini...

Kilis’te bayram telaşı

Kurban Bayramı öncesi vatandaşlar, bayramlık yiyecek ve giyecek eşyalarını...

Sınır kapısında bayram yoğunluğu sü...

Kilis’te Kurban Bayramı’nı ülkelerinde geçirmek isteyen Suriyelilerin,...

Hayvan pazarı bayramın ilk üç günü ...

Kilis Belediyesi Canlı Hayvan Pazarının Kurban Bayramının ilk 3 günü...

Köyler tek tek suya kavuşuyor

Kilis’te, su sıkıntısı çekilen Göktaş köyünde İl Özel İdaresi tarafından...

Sanayi sitesine ek işyeri yapılacak...

Kilis’te küçük sanayi sitesine ek olarak 28 yeni işleri yapılacak. Kilis Demirciler...

Belediye kendi ağacını ve çiçeğini ...

Kilis Belediyesi Park Bahçeler Müdürlüğü, ağaç ve çiçek üretimini kendi...

Ayın sağlık personeline ödül

Kilis Devlet Hastanesi, ayın sağlık personeline ödül verdi. “Ayın Personeli”...

Suriyeli çocuklara aşı yapılıyor...

Kilis İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 0-15 yaşlarındaki Suriyeli çocuklar...

Yaz Kur’an Kursları sona erdi

Kilis İl Müftülüğünce açılan ve kentteki birçok camide gerçekleştirilen...

Karakuş’tan Rektör Karacoşkun’a ziy...

Kilis İl Genel Meclis Başkanı Metin Karakuş, Kilis 7 Aralık Üniversitesi...