Turşu Kültürü

20 Tem 2018 Cum 10:15
ArtıYazı BüyüklüğüEksi

Metin MERCİMEK

“GENELDE KIRSAL ALANDA KIŞA HAZIRLIĞI YAPILAN GIDALARDAN BİRİ DE, TURŞUDUR.”

Bir zamanlar sinema filmlerine de konu olan turşu, başlı başına bir senaryo oluşturmuş ve TV ekranlarında yer almıştır. Hepimizin çok sevdiği Münir Özkul ve Adile Naşit’in başrollerini paylaştıkları filmde, “Turşu yapımı nasıl olmalı?” tartışmasından doğan esprili konu, hâlâ zihinlerimizden çıkmamıştır. Özellikle Münir Özkul’un, “Turşu limonla yapılır!” demesi, diğer taraftan eşi rolündeki Adile Naşit’in, “Hayır! Turşu sirke ile yapılır!” çekişmeli sözleriyle akıp giden film, bizlere turşunun hem limonla yapıldığını hem de sirke ile kurulduğunu öğretmiş ve turşu kültürümüzü bir kez daha ortaya koymuştur.
Ülkemizin her yöresinde bir gelenek haline gelmiş olan turşu, limon ya da sirkeye biraz tuz eklenerek saklanan sebze ve meyvelerin zaman içinde fermente olmasıyla elde edilir. Turşu kurmak, Anadolu’muzun hemen hemen her evinde yaşanan bir ritüel ve gelenek olmuş ve çeşitli kaplara konularak saklanmaya alınmıştır.
Turşunun geçmiş tarihine bir göz attığımız zaman, Türk tarihi için çok önemli bir savaş olan Ankara Savaşı’na kadar dayandığını görmekteyiz. Bazı kaynaklardan edindiğim bilgilere göre, 1402 yılında Çubuk ovasında buluşan iki Türk hükümdarı Yıldırım Beyazıt ve Timurlenk’in Ankara Savaşı neticesinde, Timurlenk savaşı kazanıyor. Özellikle savaşı kazanmasında büyük rol oynayan filleri de beslensin diye Çubuk köylerine dağıtıyor. O yörenin insanları filleri beslemekle baş edemiyor ve çareyi, filleri yiyemeyecekleri bir şekle sokmakla buluyorlar. Köylülerin yetiştirmiş oldukları sebze ve meyveleri fillere yar etmek istemeyenler, tüm sebze ve meyvelerini sirkeye yatırarak ilk turşuyu ortaya koyuyorlar. Bu çözüm bir nebze olsun köyde sebze ve meyvenin tamamen tükenmesini önlemiş, diğer taraftan da bu çözüm yüzyıllar sonra sofralarımızı süsleyen ve de damak zevkini veren bir yiyecek haline gelmiştir.
Meyve ve sebzelerden 80 çeşit turşu yapıldığı söylenmektedir. Lahana, salatalık, biber, domates, pancar gibi klasik tatlar dışında çilek, karpuz, kavun, havuç, üzüm koruğu, marul, patlıcan gibi değişik tatta bulunan turşular da kurulmaktadır.

tursu
Ülkemiz geleneğinde turşu o kadar gelişmiş ve çeşitli tatlara dönüşmüş ki, bu işi yapan ustalar, bir sanat haline getirip ve kendi isimlerini vermek suretiyle turşucu dükkânı açmaya başlamışlardır. Örneğin, İstanbul’da “Çemberlitaş Turşucusu”, Üsküdar’da “Ünlü Üsküdar Turşucusu”, Fatih’te “Atik Ali Turşucusu” ün yaparak halkın damak tadına yakışır bir turşu imal etmişlerdir. Ayrıca ülkemizin bazı yörelerinde, turşu uluslararası düzeyde özellik taşıyan duruma bile gelmiştir. Örneğin, Turşularıyla ün yapmış olan Ankara’nın Çubuk beldesinde “Çubuk Turşu Festivali”, her yılın Eylül ayı ortalarında başka yöre ve ülkelerden gelen konuklarla birlikte kutlanmaktadır.
Klasik bir turşu tadına bürünen salatalık turşusu, artık sofraların vazgeçilmez bir lezzeti haline gelmiştir. Anadolu insanı, salatalık turşunun lezzetine vararak, daha da lezzetli bir hale getirmek için, tohumunu İstanbul Çengelköy’den temin ederek dükkân ve evlerinde kurmaya başlamışlardır.
Her bir çeşidi birbirinden faydalı olan turşuların, bağışıklık sistemimizi güçlendirdiği uzmanlar tarafından bildirilmektedir. Özellikle lahana turşusu, salatalık turşusu, sarımsak turşusu ve pancar turşusu, hem bağışıklık sistemimizi güçlendirmekte hem de gribi önlemektedir.
Hoşça kalın.

Benzer Haberler

AĞIT Uzay’dan ağıt sesleri geliyormuş. Halimize ağlıyorlardır!… *** UFO Türkiye’nin...

Yorum 
0

M. Yahya EFE           Sevgili okurlarım, bundan 48 yıl önce Kilis’in milli mücadele...

Yorum 
0

Metin MERCİMEK “DAĞLAR, DOĞANIN GÜCÜNÜ; OVALAR, DOĞANIN SEVGİSİNİ TEMSİL EDER.”...

Yorum 
0


Yorumlar

İsim: E-posta: Yorumunuz:
*


SON EKLENEN HABERLER

79. BOYUT / Ahmet BARUTÇU

AĞIT Uzay’dan ağıt sesleri geliyormuş. Halimize ağlıyorlardır!…...

Kilis’te Patlayan İlk Mermi (1)

M. Yahya EFE           Sevgili okurlarım, bundan 48 yıl önce Kilis’in...

Dağların Muhteşem Güzelliği

Metin MERCİMEK “DAĞLAR, DOĞANIN GÜCÜNÜ; OVALAR, DOĞANIN SEVGİSİNİ...

Çalışmak-1

  Mahmut İ. KANMAZ   “Sakın oturduğunuz yerden, ‘Allah’ım...

KESTELLERİMİZ

Ayağım açılsın, Böyün kestelleri gezicim, İsteyenler buyursun Birez toprak...

Esnafın işleri bıçak gibi kesildi...

Kilis Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birliği (KESOB) Başkanı Şevket Memiler,...

Kilis’te 1391 çiftçinin borcu ertel...

Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürü Songül Kadıoğlu, Kilis’te 2018 yılında...

Kilis Adliyesinde eğitime tam deste...

Kilis Denetimli Serbestlik Müdürlüğü ve Kilis İl Milli Eğitim Müdürlüğü...

Esnaf Kefalet Kooperatifi Başkanı S...

Kilis Esnaf Kefalet Kooperatifi Yönetim Kurulu Başkanlığına Ömer Sevengül...

Ölçü ve tartı aletleri için periyod...

Kilis Bilim Sanayi ve Teknoloji İl Müdürü Ercan Dadlı, ölçü ve tartı...

Milletvekillerinden Vali Soytürk’e ...

Kilis Milletvekilleri M. Hilmi Dülger ile Ahmet Salih Dal, Vali Recep Soytürk’ü...

Refüjlere lale soğanı dikiliyor

Kilis’i rengârenk çiçeklerle donatmak için Kilis Belediyesi tarafından...

Araç çalındı [ASAYİŞ TURU]

Kilis’te tekerlekleri olmayan bir araç çalındı. Atatürk Mahallesi’nde...

79. BOYUT / Ahmet BARUTÇU

DİKKAT Alerjiye dikkat edilmeliymiş. Şimdi “su”yun ne zaman gelip, ne zaman...

Kilis Vakfı’nın Genel Kurul T...

Metin MERCİMEK “KİLİS VAKFI OLARAK BİZİM HEDEFİMİZ, KİLİS’E...

Çiğköftemiz…

M. Yahya EFE   Sevgili okurlarım, Yıl 1950. Dr. Samih İnal, Kilis Kültür...

Köy Anıları

Şenel ÖZKÖSELER   Düşünüyorum da ne kadar anı biriktirmişiz. 1968-69...

Hakka Güvenmeyenler, Tuzak Kurarlar...

Uğur KEPEKÇİ   İnsanlık tarihi boyunca hakka güvenmeyenler, haklılar...